black-and-white-creative-desk-pen

น้ำหนักตัวลด สัญญาณเตือนที่ต้องระวัง

ช่วงนี้ดูผอมไปเหรอป่าว? ประโยคคำถามเชิงทักทาย ที่แฝงความหมายว่าเกิดการเปลี่ยนแปลงกับสภาพร่างกาย ซึ่งรุ่นใหญ่ไม่ควรมองข้าม เพราะนอกจากการเปลี่ยนแปลงตามสรีรวิทยา เช่น เกิดจากกล้ามเนื้อของแขนขาลดปริมาณลง ทำให้ผู้สูงอายุน้ำหนักตัวลดลงได้ ยังมีสาเหตุจากโรคและภาวะผิดปกติอื่น ๆ อีกมากมาย

ดังนั้น รุ่นใหญ่ควรรู้เท่าทันถึงสาเหตุต่าง ๆ เรียนรู้วิธีแก้ปัญหาหรือหากพบความผิดปกติจะได้รับการรักษาได้ทันท่วงที ดังนี้

น้ำหนักลดมากขนาดไหน ถึงเรียกว่าผิดปกติ

หากผู้สูงอายุน้ำหนักลดลงมากกว่า 5% ของน้ำหนักตัว ในช่วงเวลา 6-12 เดือน ถือเป็นสัญญาณที่แสดงออกว่าร่างกายกำลังจะมีปัญหา อย่างเช่น ถ้าเดิมหนัก 70 กิโลกรัม แล้วน้ำหนักลดลงเหลือ 66 กิโลกรัมในช่วงเวลา 6 ถึง 12 เดือนเป็นต้น

น้ำหนักลดเกิดจากสาเหตุใดบ้าง?

ฟันและเหงือกผิดปกติ

ความเสื่อมถอยของร่างกาย ทำให้ผู้สูงอายุจะมีการสูญเสียต่อมรับรสอาหารที่อยู่บนลิ้นไป โดยเฉพาะผู้สูงอายุที่ต้องใส่ฟันปลอม อาจทำให้ไปบดบังต่อมรับรสอาหารที่มีเหลืออยู่บ้าง และทำให้ไม่ค่อยรับรู้รสอาหาร ทำให้เบื่ออาหารและน้ำหนักลดได้ นอกจากนี้โรคเหงือกยังมีผลต่อต่อมรับรสอาหารและทำให้การเคี้ยวอาหารเจ็บปวดได้ ทำให้รับประทานอาหารได้น้อยลง

หากมีอาการดังกล่าว ควรรีบปรึกษาทันตแพทย์เพื่อรับการรักษา

กลืนอาหารลำบาก

เกิดจากความผิดปกติของโครงสร้างและหน้าที่การทำงานของช่องปาก คอหอย กล่องเสียง หลอดอาหาร และกลไกของระบบประสาทที่ควบคุมการกลืน ส่งผลให้ความสามารถการกลืนในผู้สูงอายุลดลง ทำให้ทานอาหารได้น้อยลงและเป็นสาเหตุให้น้ำหนักลดได้

วิธีแก้ปัญหาภาวะกลืนลำบากคือ การปรับอาหาร ให้ทานอาหารอ่อนที่ย่อยง่าย และมีรสจืด โดยรับประทานปริมาณน้อย แต่บ่อยครั้ง และเลือกใช้ช้อนที่มีขนาดเล็กลง และหลุมไม่ลึก ทำให้ปริมาณการรับประทานอาหารต่อคำลดลง รวมถึงปริมาณน้ำที่น้อยลงในแต่ละคำ จะช่วยลดอาการสำลักได้

 

ท้องร่วงเรื้อรัง

ผู้สูงอายุบางรายที่มีอาการท้องร่วงมานานเรื้อรังโดยเฉพาะหลังอาหาร แต่สุขภาพโดยทั่วไปค่อนข้างดี ส่วนใหญ่เกิดจากการรับประทานอาหารชนิดที่มีกากอาหารมากเกินไป โดยกากอาหารที่มีอยู่ในลำไส้จะไม่ถูกย่อย กลับจะดูดน้ำเข้ามาไว้ กระตุ้นให้อาการถ่ายเหลวหลังอาหารได้ จึงทำให้ผู้สูงอายุแก้ปัญหาด้วยการทานอาหารลดน้อยลง เพื่อไม่ให้ตัวเองต้องท้องเสีย และนำมาสู่อาการน้ำหนักลดได้

หากมีอาการดังกล่าว ผู้สูงอายุควรลดอาหารชนิดที่มีกากใยสูงลงบ้าง เช่น พวกผัก ผลไม้ โดยให้ปริมาณแต่ละมื้อลดลงด้วย แต่เพิ่มจำนวนมื้ออาหารให้เพิ่มขึ้น เพื่อชดเชยให้ได้ปริมาณอาหารทั้งหมดเท่าเดิม

ภาวะซึมเศร้า
ผู้สูงอายุที่มีภาวะซึมเศร้าซึ่งเป็นความผิดปกติทางอารมณ์ส่งผลต่อความอยากอาหาร ซึ่งในบางรายจะมีอาการเบื่ออาหาร ไม่รับประทานอาหารเลย ทำให้น้ำหนักตัวลด

ดังนั้นผู้สูงอายุควรทำความเข้าใจศึกษาความสัมพันธ์ระหว่างโรคซึมเศร้ากับความอยากอาหาร และตระหนักถึงความสำคัญของอาหารว่าเป็นสิ่งที่มีประโยชน์ต่อร่างกาย

ภาวะสมองเสื่อม
ผู้สูงอายุที่มีภาวะสมองเสื่อมมีความจำหลงลืม ที่มีน้ำหนักลดด้วย มักไม่ทราบตนเองว่ากำลังผอมลง เพราะเนื่องจากความสามารถในการดูแลรักษาตนเองลดลงจากโรคทางสมอง ทำให้ประสาทการได้กลิ่นลดลง อาการหิวเมื่อท้องว่าง หรือความอยากอาหารก็หายไป การรับประทานด้วยตนเองก็อาจทำไม่ได้ จึงทำให้ผู้สูงอายุกลุ่มนี้น้ำหนักลดลงได้มาก

ญาติหรือผู้ดูแลจึงควรปรึกษาแพทย์เพื่อหาแนวทางให้การบำบัดรักษา รวมทั้งหาวิธีในการให้อาหารผู้สูงอายุอย่างเหมาะสม

โรคประจำตัวของผู้สูงอายุเอง
โรคเรื้อรังบางชนิดที่พบบ่อยในผู้สูงอายุเช่น โรคหลอดลมอุดกั้นเรื้อรัง ภาวะหัวใจวาย นอกจากจะทำให้ความอยากอาหารลดลงแล้ว ร่างกายยังมีความต้องการอาหารเพิ่มขึ้น เพื่อสนองตอบการใช้พลังงานที่เพิ่มขึ้นจากโรคเรื้อรังดังกล่าว แต่ถ้าโรคเรื้อรังที่ผู้สูงอายุนั้น ๆ เป็นอยู่ไม่รุนแรง ก็อาจมีน้ำหนักลดจากสาเหตุอื่นที่ซ่อนเร้นอยู่ก็ได้เช่น มะเร็ง , ภาวะจิตซึมเศร้า เป็นต้น โดยพบว่ามะเร็งเป็นสาเหตุของน้ำหนักลดในผู้สูงอายุได้ราว 20%

จะเห็นได้ว่าสาเหตุที่ส่งผลให้ผู้สูงอายุมีน้ำหนักตัวลดลงนั้น มีทั้งแบบไม่ร้ายแรง สามารถแก้ไขด้วยการปรับเปลี่ยนพฤติกรรมและหาตัวช่วยเพื่อให้รับประทานอาหารและกลับมาใช้ชีวิตอย่างมีคุณภาพได้ดังเดิม หากผู้สูงอายุที่มีน้ำหนักลดจากสาเหตุที่เป็นปัจจัยเสี่ยงก่อให้เกิดโรคร้ายแรง ควรรีบปรึกษาแพทย์เพื่อรับการรักษาตั้งแต่เนิ่น ๆ  นะคะ

ขอบคุณแหล่งข้อมูล

www.si.mahidol.ac.th

#อาวุโสโซไซตี้  #เพื่อนที่รู้ใจของรุ่นใหญ่ตัวจริง

 

Follow Line@: @happyseniorclub หรือ http://bit.ly/2j0bymq

Follow Facebook: http://bit.ly/2jzRPy1

WebSite: www.awusosociety.com

AWUSO SOCIETY - THAILAND

+66 81 969 5665

Bangkok, Thailand

©2017 AWUSO SOCIETY BY HAPPY SENIOR CLUB (THAILAND)